4 hình thức câu mệnh lệnh tiếng Đức
Imperativ là dạng câu bạn sẽ gặp liên tục trong đời sống: hướng dẫn, nhắc nhở, mời gọi, khuyên bảo, cấm đoán. Bài này giúp bạn dùng đúng 4 dạng chính và tránh các lỗi thường gặp.
Imperativ dùng để làm gì?
- Ra lệnh
- Đề nghị
- Khuyên nhủ
- Hướng dẫn
- Khích lệ hoặc nhắc nhở
Không phải câu mệnh lệnh nào cũng mang sắc thái gắt gỏng. Trong thực tế, Imperativ có thể rất lịch sự nếu đi kèm bitte hoặc được dùng đúng ngữ cảnh.
4 dạng cơ bản
| Ngôi | Cách tạo ngắn gọn | Ví dụ |
|---|---|---|
| du | gốc động từ, bỏ -st | Komm! |
| ihr | giống dạng hiện tại ngôi ihr, bỏ ihr | Kommt! |
| Sie | động từ nguyên mẫu + Sie | Kommen Sie! |
| wir | động từ nguyên mẫu + wir | Gehen wir! |
Câu mệnh lệnh tiếng Đức thường bắt đầu bằng động từ và kết thúc bằng dấu chấm than. Với động từ tách, tiền tố vẫn đi xuống cuối câu. Một số động từ mạnh có thay đổi nguyên âm ở dạng du, còn một số động từ như arbeiten, atmen, zeichnen thường cần thêm -e cho dễ phát âm.
Dạng wir và cách nói tự nhiên
Ngoài Gehen wir!, người bản xứ còn rất hay dùng cấu trúc Lass uns + Infinitiv để rủ rê hoặc đề nghị làm gì cùng nhau, ví dụ Lass uns nach Berlin fahren! hoặc Lass uns auf Deutsch sprechen!
Warte bitte auf mich!
Làm ơn đợi tôi nhé!
Kommen Sie bitte herein!
Mời ông/bà vào ạ!
- nehmen -> nimm
- lesen -> lies
- fahren -> fahr
- sein -> sei / seid / seien
- haben -> hab / habt / haben Sie
Bài gốc cũng nhắc đến các trợ động từ đặc biệt trong Imperativ như sein, haben, werden. Dù không gặp quá thường xuyên, chúng vẫn rất hữu ích trong những câu quen thuộc như Sei ehrlich! hoặc Werde nicht böse!
Mẹo học nhanh
Nếu không chắc nên dùng dạng nào, hãy ưu tiên dạng Sie + bitte. Đây là dạng an toàn, lịch sự và phù hợp với rất nhiều tình huống thực tế.